IGNOU BAFSK BSKC 103 SOLVED ASSIGNMENT HINDI
₹80
₹30
BSKC 103: लौकिक संस्कृत गद्य साहित्य
| Title Name | IGNOU BAFSK BSKC 103 SOLVED ASSIGNMENT HINDI |
|---|---|
| Type | Soft Copy (E-Assignment) .pdf |
| University | IGNOU |
| Degree | BACHELOR DEGREE PROGRAMMES |
| Course Code | BAFSK |
| Course Name | कला स्नातक (संस्कृत) |
| Subject Code | BSKC 103 |
| Subject Name | लौकिक संस्कृत गद्य साहित्य |
| Year | 2026 |
| Session | - |
| Language | English Medium |
| Assignment Code | BSKC 103/Assignment-1/2026 |
| Product Description | Assignment of BAFSK (कला स्नातक (संस्कृत)) 2026. Latest BSKC 103 2026 Solved Assignment Solutions |
| Last Date of IGNOU Assignment Submission | Last Date of Submission of IGNOU BEGC-131 (BAG) 2025-26 Assignment is for January 2026 Session: 30th September, 2026 (for December 2025 Term End Exam). Semester Wise January 2025 Session: 30th March, 2026 (for June 2026 Term End Exam). July 2025 Session: 30th September, 2025 (for December 2025 Term End Exam). |
| Format | Ready-to-Print PDF (.soft copy) |
📅 Important Submission Dates
- January 2026 Session: 30th September, 2026
- July 2026 Session: 31st March, 2027
Why Choose Our Solved Assignments?
• Guidelines: Strictly follows 2025-26 official word limits.
• Scoring: Designed to help students achieve 90+ marks.
📋 Assignment Content Preview
BSKC 103 2025 - Hindi
सत्रीय कार्य : BSKC- 103 लौकिक संस्कृत गद्य साहित्य
पाठ्यक्रम कोड BSKC-103
पाठ्यक्रम शीर्षक लौकिक संस्कृत गद्य साहित्य सत्रीय कार्य - BSKC-103/TMA/2025-2026
पूर्णांक - 100
नोट- सभी प्रश्न अनिवार्य हैं:
(क) व्याख्या आधारित प्रश्न :-
1. अधोलिखित गद्यांशों में से किन्हीं तीन की ससन्दर्भ व्याख्या कीजिए :-
(क.) एवं विद्यापि चान्या दुराचार्य कथमपि दैववशेन परिगृहिताः विक्ल्वाः भवन्ति राजानः,
सर्वाविनयाधिष्ठानतां च गच्छन्ति। तथाहि। अभिषेकसमय एव चैतेषां मलकलशजलैरिव प्रक्षाल्यते दाक्षिण्यम्, अग्निकार्यधूमेनेव मलिनीक्रियते हृदयम्, पुरोहितकुशाग्रसम्मार्जनीभिरिवापह्रियते क्षान्तिः, उष्णीषपट्टबन्धेनेवाच्छाद्यते जरागमनस्मरणम्, आतपत्रमण्डलेनेवापसार्यते परलोक-दर्शनम्, चामरपवनैरिवापह्रियते सत्यवादिता, वेत्रदण्डैरिवोत्सार्यन्ते गुणाः, जयशब्दकलकलैरिव तिरस्क्रियन्ते साधुवादाः, ध्वजपटपल्लवैरिव परामृश्यते यशः ।
अथवा
(ख.) अरुण एष प्रकाशः पूर्वस्यां भगवतो मरीचिमालिनः। एष भगवान् मणिराकाशमण्डलस्य, चक्रवर्ती खेचर-चक्रस्य, कुण्डलमाखण्डलदिशः, दीपको ब्रह्माण्डभाण्डस्य, प्रेयान् पुण्डरीकपटलस्य, शोकविमोकः कोकलोकस्य, अवलम्बो रोलम्बकदम्बस्य, सूत्रधारः सर्वव्यवहारस्य, इनश्च दिनस्य। अयमेव अहोरात्रं जनयति, अयमेव वत्सरं द्वादशसु भागेषु विभनक्ति, अयमेव कारणं षण्णामृतूनाम् एष एवाङ्गीकरोति उत्तरं दक्षिणं चायनम्, एनेनैव सम्पादिता युगभेदाः, एनेनैव कृताः कल्पभेदाः, एनमेवाऽऽश्रित्य भवति परमेष्ठिनः परार्द्धसङ्ख्या, असावेव चर्कर्ति बर्भर्ति जर्हर्ति च जगत्, वेदा एतस्यैव वन्दिनः गायत्री अमुमेव गायति, ब्रह्मनिष्ठा ब्राह्मणा अमुमेवाहरहरुपतिष्ठन्ते। धन्य एष कुलमूलं श्रीरामचन्द्रस्य प्रणम्य एष विश्वेषामिति उदेष्यन्तं भास्वन्तं प्रणमन् निजपर्णकुटीरात् निश्चक्राम कश्चित् गुरुसेवनपटुविप्रबटुः ।
अथवा
(ग.) सोऽश्रुगद्गदमगदत्-श्रूयतां महाभाग ! विदर्भो नाम जनपदः, तस्मिन्भोजवंशभूषणम्, अंशावतार इव धर्मस्य, अतिसत्त्वः, सत्यवादी, वदान्यः, सुविनीतः, विनेता प्रजानाम्, रंजितभृत्यः, कीर्तिमान्, उदग्रो बुद्धिमूर्तिभ्याम् उत्थानशीलः, शास्त्रप्रमाणकः, शक्यभव्यकल्पारम्भी, संभावयिता बुधान्, प्रभावयिता सेवकान्, उद्भावयिता बन्धून्, न्यग्भावयिता शत्रून्, असंबद्धप्रलापेष्वदत्त कर्णः, कदाचिदप्यवितृष्णो गुणेषु, अतिनदीष्णः कलासु, नेदिष्ठो धर्मार्थसंहितासु, स्वल्पेऽपि सुकृते सुतरां प्रत्युपकर्त्ता, प्रत्यवेक्षिता कोशवाहनयोः, यत्नेन परीक्षिता सर्वाध्यक्षाणाम्, उत्साहयिता कृतकर्मणामनुरूपैर्दानमानैः, सद्यः प्रतिकर्त्ता दैवमानुषीणामापदाम्, षाड्गुण्योपयोगनिपुणः, मनुमार्गेण प्रणेता चातुर्वर्ण्यस्य, पुण्यश्लोकः पुण्यवर्मा नामाऽऽसीत्। सः पुण्यैः कर्मभिः प्राप्य पुरुषायुषम्, पुनरपुण्येन प्रजानामगण्यतामरेषु ।
अथवा
(घ.) अष्टमे पुरोहितादयोऽभ्येत्यैनमाहुः 'अद्य दृष्टो दुस्वप्नः । दुःस्थाग्रहाः, शकुनानि चाशुभानि। शान्तयः क्रियन्ताम्। सर्वमस्तु सौवर्णमेव होमसाधनम्। एवं सति कर्म गुणवद् भवति। ब्रह्मकल्पा इमे ब्राह्मणाः । कृतमेभिः स्वस्त्ययनं कल्याणतरं भवति। ते चामी कष्टदारिद्र्या बह्वपत्या यज्वानो वीर्यवन्तश्चाद्याप्यप्राप्तप्रतिग्रहाः। दत्तं चैभ्यं स्वर्ग्यमायुष्यमरिष्टनाशनं च भवति इति बहु-बहु दापयित्वा तन्मुखेन स्वयमुपांशु भक्षयन्ति। तदेवमहर्निशमविहितसुखलेश माया सबहुलम् विरलकदर्शनं च नयतो न यज्ञस्यास्तां चक्रवर्तिता स्वमण्डलमात्रमपि दुरारक्ष्यं भवेत्। शास्त्रज्ञसमज्ञातो हि यद् ददाति, यन्मानयति, यत् प्रियं ब्रवीति, तत्सर्वमभिसंधातुमित्यविश्वासः । अविश्वास्यता हि जन्मभूमिरलक्ष्म्याः। यावता च नयेन विना न लोकयात्रा स लोकत एव सिद्धः। नात्र शास्त्रेणार्थः । स्तनंधयोऽपि हि तैस्तैरुपायैः स्तनपानं जनन्या लिप्सते, तदपास्मातियन्त्रणा-मनुभूयन्तां यथेष्टमिन्द्रियसुखानि ।
2. निम्न में से किन्हीं चार प्रश्नों के उत्तर लिखिए -
क सुबन्धु की भाषाशैली पर लेख लिखिए ।
ख. शुकनासोपदेश में प्रतिपपदित लक्ष्मी के स्वरूप का वर्णन कीजिए ।
ग. विश्रुतचरितम् में चित्रित पात्रों की विशेषताओं को लिखिए ।
घ. शिवराजविजय के प्रथम निश्वास के आधार पर तत्कालीन भारत की दशा का वर्णन कीजिए ।
ड. कविर्दण्डी कविर्दण्डी कविर्दण्डी न संशयः को स्पष्ट करो।
BSKC 103 (January 2026 - July 2026) - HINDI
पाठ्यक्रम कोड – BSKC-103
पाठ्यक्रम शीर्षक – लौकिक संस्कृत गद्य साहित्य
सत्रीय कार्य – BSKC-103/TMA/2026-2027
पूर्णांक – 100
नोट – सभी प्रश्न अनिवार्य हैं : –
प्रश्नसं 1. निम्नलिखित में से किन्हीं पाँच (05) की ससन्दर्भ व्याख्या कीजिए –
क. अधीतिबोधाचरणप्रचारणैर्दशाश्चतस्रः प्रणयन्नुपाधिभिः ।
चतुर्दशत्वं कृतवान्कुतः स्वयं न वेद्मि विद्यासु चतुर्दशस्वयम्।।
ख. अथ गीतावसाने मूकीभूतवीणा प्रशान्तमधुकररुतवे कुमुदिनी सा कन्यका समुत्थाय
प्रदक्षिणीकृत्य कृ तहरप्रणामा परिवृत्य स्वभावधवलया तपःप्रभावप्रगल्भया दृष्ट्या समाश्वासयन्तीव,
पुण्यैरिव स्पृशन्ती तीर्थ जलैरिव प्रक्षालयन्ती, तपोभिरिव पावयन्ती, शुद्धिमिव कुर्वाणा, वरदानम्
इवोपपादयन्ती पवित्रतामिव नयन्ती, चन्द्रापीडमाभाषे – स्वागतमतिथये, कथमिमा ं भूमिमनुप्राप्तो
महाभागः , तदुत्तिष्ठ, आगम्यताम् , अनुभूयतामतिथिसत्कारः इति । एवमुक्तस्तु तया सम्भाषण
–मात्रेणैवानुगृहीतमात्मानं मन्यमान उत्थाय भक्त्या कृतप्रणामो भगवति ! यथाज्ञापयसि इत्यभिधाय
दर्शितविनयः शिष्य इव ता व्रजन्तीमनुवव्राज ।
ग. वितरति गुरु: प्राज्ञे विद्यां यथैव तथा जडे
न तु खलु तयोर्ज्ञाने शक्तिं करोत्यपहन्ति वा ।
भवति हि पुनर्भूयान् भेदः फलं प्रति तद्यथा
प्रभवति शुचिर्बिम्बग्राहे मणिर्न मृदादयः ।।
घ. ये कुन्दद्युतयः समस्तभुवनैः कर्णावतंसीकृता
यैः सर्वत्र शलाकयेव लिखितैर्दिग्भित्तयश्चित्रिताः।
यैर्वक्तुं हृदि कल्पितैरपि वयं हर्षेण रोमाञ्चिता
स्तेषां पार्थिवपुंगवः स महतामेको गुणानां निधिः।।
ङ. त्रिदिवसमृद्धिस्पर्द्धया भान्ति यस्यां
सुरसदनशिखाग्रेष्वग्रहग्रन्थिनद्धा।
नभसि पवनवेल्लत्पल्लवैरल्लसद्भिः
परममिह वहन्त्यो वैभवं वैजयन्त्यः।।
च. प्रयातुमस्माकमियंकियतपदं धरातदम्भोधिरापिस्थलायताम्।
इतीववाहैनिजवेगदर्पितैः पयोधिरोधक्षममुद्धतरं जः ।।
प्रश्नसं 2. निम्नलिखित प्रश्नों में से किन्हीं पाँच (05) प्रश्नों के उत्तर लिखिए–
(क) नैषधीयचरितम् के लेखक की भाषा शैली की विशेषताओं को अपने शब्दों में लिखिए।
(ख) नैषधीयचरितम् के प्रथमसर्ग के आधार पर वन शोभा का वर्णन कीजिए।
(ग) महाकवि बाणभट्ट की काव्यशैली का वर्णन कीजिए।
(घ) त्रिविक्रमभट्ट के व्यक्तित्व व रचनाओं पर लेख लिखिए ।
(ङ) कालिदास की काव्यशैली का वर्णन कीजिए ।
(च) गद्य साहित्य के उद्भव एवं विकास पर लेख लिखिए।
❓ Frequently Asked Questions (FAQs)
A: Immediately after payment, the download link will appear and be sent to your email.
Q: Is this hand-written or typed?
A: This is a professional typed computer PDF. You can use it as a reference for your handwritten submission.
Get the full solved PDF for just Rs. 15